วิธีใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์

ถ้วยอนามัยแบบดิสก์คืออะไร

ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ เป็นอีกหนึ่งทางเลือกแบบใช้ซ้ำได้แทนผ้าอนามัยแบบสอดและผ้าอนามัยแบบแผ่น โดยทำหน้าที่ รองรับเลือดประจำเดือน แทนการซึมซับ จุดเด่นที่หลายคนชอบคือ ต่างจากถ้วยอนามัยแบบคัพ ถ้วยอนามัยแบบดิสก์จะไม่เกิดแรงดูด ภายในช่องคลอด ทำให้หลายคนรู้สึกว่าใส่สบายและนำออกได้ง่ายกว่า

หลายคนชอบใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ เพราะเป็นผลิตภัณฑ์ที่ไม่มีแรงดูด ทำให้รู้สึกสบายตัวมากกว่า และสำหรับบางคนก็ช่วยให้นำออกได้ง่ายขึ้นด้วย ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ดิสก์จะวางอยู่ในบริเวณที่เรียกว่า vaginal fornix ซึ่งเป็นพื้นที่ด้านในรอบปากมดลูก โดยดิสก์จะไม่ได้อยู่ด้วยแรงดูดเหมือนคัพ แต่จะยึดตำแหน่งด้วยการสอดขอบให้แนบอยู่หลังกระดูกหัวหน่าว จึงช่วยให้ดิสก์อยู่กับที่ได้อย่างมั่นคง ด้วยลักษณะการวางตำแหน่งและวิธีนำออก ถ้วยอนามัยแบบดิสก์จึงไม่เกิดแรงดูดหรือสูญญากาศภายในช่องคลอด

ในช่วงที่มีประจำเดือน เยื่อบุโพรงมดลูกจะหลุดลอกและไหลออกผ่านปากมดลูก เลือดประจำเดือนนี้สามารถถูกจัดการได้หลายวิธี ขึ้นอยู่กับผลิตภัณฑ์ที่เลือกใช้ หากใช้ผ้าอนามัยแบบสอด เลือดจะถูกดูดซับไว้ภายในร่างกาย แต่หากใช้ผ้าอนามัยแบบแผ่น เลือดจะไหลออกจากช่องคลอดและถูกซึมซับจากภายนอก ในขณะที่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์จะทำหน้าที่รองรับเลือดไว้ภายในตัวถ้วย โดยเลือดจะถูกเก็บอยู่ในนั้นจนกว่าจะนำออกมาเททิ้ง

ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ส่วนใหญ่สามารถใส่ได้นานสูงสุดประมาณ 12 ชั่วโมง อย่างไรก็ตาม ระยะเวลาที่เหมาะสมสำหรับแต่ละคนจะขึ้นอยู่กับปริมาณประจำเดือนของคุณ โดยผู้ที่มีปริมาณเลือดปานกลางมักสามารถใส่ได้นานเต็ม 12 ชั่วโมง ในขณะที่ผู้ที่มีประจำเดือนมามากอาจจำเป็นต้องนำออกมาเทให้บ่อยขึ้น นอกจากนี้ ผู้ใช้บางคนอาจพบกับปรากฏการณ์ที่เรียกว่า “auto-dumping” ซึ่งคือการที่ดิสก์ปล่อยเลือดออกมาเล็กน้อยเองขณะเข้าห้องน้ำ ทำให้สามารถยืดระยะเวลาในการใส่ต่อเนื่องได้นานขึ้นสำหรับ

วิธีใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์

เมื่อคุณได้เรียนรู้เทคนิคแล้ว การใส่จะเป็นเรื่องที่รวดเร็วและง่าย

1. บีบหรือพับขอบของดิสก์ให้แคบลง

โดยทั่วไป ถ้วยอนามัยแบบดิสก์สามารถใส่ได้ด้วยการพับแบบง่าย ๆ : บีบขอบของดิสก์เข้าหากันตามแนวยาว ดิสก์ทุกแบบจะถูกพับครึ่งก่อนใส่ ง่ายมาก!

2. สอดดิสก์เข้าทางช่องคลอด

ค่อย ๆ สอดดิสก์เข้าไปในช่องคลอด โดยเอียงลงด้านล่างเล็กนอย (มุ่งไปทางกระดูกก้นกบ) จากนั้นดันเข้าไปด้านในและลงด้านล่าง จนตัวถ้วยเข้าไปอยู่ในบริเวณฟอร์นิกซ์ (fornix) ใต้ปากมดลูก 

3. สอดขอบดิสก์ให้เข้าไปอยู่หลังกระดูกหัวหน่าว

ขั้นตอนนี้สำคัญที่สุดเพื่อป้องกันการรั่วซึม เมื่อด้านหลังของดิสก์อยู่ในตำแหน่งใต้ปากมดลูกแล้ว ให้ใช้นิ้วดันขอบด้านหน้าขึ้นและสอดให้แนบอยู่หลังกระดูกหัวหน่าวอย่างมั่นคง วิธีนี้จะช่วยให้ดิสก์อยู่กับที่และไม่เคลื่อนตำแหน่ง

การเรียนรู้มุมและความลึกที่เหมาะสมอาจต้องใช้การฝึกเล็กน้อย และคุณสามารถฝึกใส่ได้แม้ในวันที่ไม่ได้มีประจำเดือน

จะรู้ได้อย่างไรว่าถ้วยอนามัยแบบดิสก์พอดีกับคุณ

ถ้าดิสก์ใส่พอดี คุณจะรู้สึกแบบนี้:

• แทบไม่รู้สึกว่ามีอะไรอยู่ข้างใน
• ดิสก์อยู่กับที่โดยขอบถูกสอดอยู่หละงกระดูกหัวหน่าว

• ไม่รั่วซึม (เมื่อใส่ถูกตำแหน่งแล้ว)

ผู้ใช้ส่วนใหญ่มักจะเริ่มใช้งานได้อย่างมั่นใจและสบายขึ้นหลังจากลองใช้ประมาณ 1–3 รอบเดือน ในช่วงที่กำลังฝึก หลายคนเลือกใส่แผ่นอนามัยบาง ๆ หรือกางเกงในอนามัยใส่สำหรับประจำเดือนร่วมด้วย เพื่อความมั่นใจมากขึ้น

ถ้าคุณมีปากมดลูกค่อนข้างต่ำ หรือมีสรีระเฉพาะตัวบางอย่าง ดิสก์แบบเดียวอาจไม่เหมาะกับทุกคน คุณอาจต้องเลือก ขนาด รูปทรง หรือความนุ่มแข็ง ที่เข้ากับร่างกายของตัวเองมากขึ้น

วิธีถอดถ้วยอนามัยแบบดิสก์

ก่อนอื่นเลย ค่อย ๆ หายใจลึก ๆ  กฎข้อแรกของการนำดิสก์ออกคือ “ผ่อนคลาย” เพราะยิ่งเราเกร็งหรือกังวล กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานก็จะยิ่งตึง และอาจทำให้เอาดิสก์ออกยากขึ้นกว่าเดิม ลองจำทริกง่าย ๆ เหล่านี้ไว้ สำหรับครั้งแรกที่คุณจะลองนำดิสก์ออกนะ 

1. ล้างมือด้วยสบู่ให้สะอาด

2. ผ่อนคลายกล้ามเนื้อ

ความเกร็งจะทำให้ดิสก์เลื่อนขึ้นสูงกว่าเดิม ลองหายใจลึก ๆ แล้วปล่อยให้กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานผ่อนคลายลง

3. เกี่ยวขอบด้านบนแล้วดึงออก

ใช้นิ้วเกี่ยวจากด้านบนของขอบดิสก์ด้านหน้า แล้วค่อย ๆ ดึงลงมา เมื่อดิสก์เลื่อนลงมาใกล้ปากช่องคลอดแล้ว ให้ใช้นิ้วโป้งประคองเล็กน้อยขอบเพื่อควบคุมได้ง่ายขึ้น จากนั้นค่อยดึงออกจนสุด และเททิ้งได้เลย

4. ล้างแล้วใส่กลับ

ล้างดิสก์ด้วยน้ำอุ่น และใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่เหมาะกับดิสก์หากจำเป็น จากนั้นจึงใส่กลับเข้าไปใหม่

หากคุณมีเล็บยาว หรือรู้สึกว่าเอื้อมถึงขอบดิสก์ได้ยาก ดิสก์ที่มีห่วงหรือก้านสำหรับดึงออก จะช่วยให้ใช้งานได้ง่ายขึ้นมาก

เคล็ดลับใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ให้สำเร็จ

การจัดมุมสำคัญมาก

ตอนใส่ให้เอียงไปทางกระดูกก้นกบ และตรวจสอบว่าด้านหลังของดิสก์อยู่เลยปากมดลูกไปแล้ว

ให้แน่ใจว่าสอดขอบด้านหน้าเข้าที่แล้ว

การสอดขอบดิสก์ไว้หลังกระดูกหัวหน่าวอย่างมั่นคง คือปัจจัยสำคัญอันดับหนึ่งที่ช่วยกันรั่ว

ตอนถอดออกลองหลายท่า (หาท่าที่ตัวเองถนัด)

การนั่งยอง ๆ นั่งบนชักโครก หรือยืนยกขาข้างหนึ่ง อาจช่วยให้เอื้อมถึงขอบดิสก์ได้ง่ายขึ้น

รู้จักความสูงของปากมดลูกตัวเอง

ปากมดลูกที่สูงหรือต่ำอาจมีผลต่อรูปทรงหรือความนุ่มแข็งของดิสก์ที่เหมาะกับคุณ แม้คนส่วนใหญ่จะใช้ไซซ์มาตรฐานได้ แต่ถ้าดิสก์เลื่อนหรือไม่อยู่กับที่ อาจต้องลองเปลี่ยนขนาดให้พอดีมากขึ้น

เคล็ดลับเพิ่มเติม

ถ้าเพิ่งเริ่มใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ ลองซ้อมใส่ก่อนวันที่ประจำเดือนมาจะช่วยได้มากเลยคุณสามารถเริ่มจากใช้สารหล่อลื่นสูตรน้ำเล็กน้อย แล้วลองใส่ และลองเอาออกดูก่อน พอไม่มีเรื่องเลือดประจำเดือนให้กังวล ก็จะโฟกัสกับการจับมุมและทำความคุ้นเคยกับดิสก์อนามัยได้ง่ายขึ้น 

ช่วงแรกลองฝึกเอาออกหลาย ๆ แบบดูนะ ว่าวิธีไหนถนัดมือที่สุดสำหรับตัวเอง และตอนนำออก ลองเอียงดิสก์อนามัยขึ้นเล็กน้อย จะช่วยลดการหกได้มาก 

อีกวิธีที่หลายคนชอบมากคือ ลองเอาดิสก์อนามัยออกครั้งแรกตอนอาบน้ำ เพราะไม่ต้องเครียดเรื่องเลอะ ทำให้เรียนรู้ได้แบบสบายใจขึ้นเยอะเลย 

คำถามที่พบบ่อย

ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ปลอดภัยไหม

ใช่ค่ะ ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ถือว่าเป็นตัวเลือกที่ปลอดภัยมากสำหรับการดูแลประจำเดือนแบบใส่ภายใน ต่างจากผ้าอนามัยแบบสอด ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ไม่ได้ทำงานด้วยการดูดซับจึงไม่ดึงความชุ่มชื้นตามธรรมชาติออกจากช่องคลอด ซึ่งช่วยให้สมดุลภายในยังคงอยู่

อีกเรื่องที่หลายคนกังวลคือ Toxic Shock Syndrome (TSS) หรือภาวะช็อกจากสารพิษ ซึ่งแม้จะพบได้น้อยมาก แต่ความเสี่ยงจากการใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ถือว่าต่ำกว่าผ้าอนามัยแบบสอดมาก

สาเหตุหนึ่งคือ การใช้ผ้าอนามัยแบบสอดอาจทำให้เกิดรอยเสียดสีเล็ก ๆ ภายในช่องคลอดได้ โดยเฉพาะถ้าใส่นานเกินไป แต่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ไม่ได้ทำงานแบบเดียวกัน และเมื่อใช้อย่างถูกวิธีถ้วยอนามัยแบบดิสก์จะไม่ทำให้เกิดการเสียดสีลักษณะนั้นตั้งแต่แรก จึงช่วยลดความเสี่ยงลงได้มาก 

สรุปง่าย ๆ คือ ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ถูกออกแบบมาให้อ่อนโยนต่อร่างกาย และหลายคนรู้สึกว่าใส่สบายกว่าในระยะยาวด้วย

สามารถใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ร่วมกับห่วงอนามัยได้ไหม (IUD)

ถ้าคุณมีห่วงคุมกำเนิด (IUD) และกำลังสงสัยว่าใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ได้ไหม คำตอบคือ ใช้ได้ สำหรับหลายคนนะ 

เพราะต่างจากถ้วยอนามัยแบบคัพ ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ไม่ได้สร้างแรงดูดภายในช่องคลอด จึงมักถูกมองว่าเป็นตัวเลือกที่อ่อนโยนกับ IUD มากกว่า

สิ่งสำคัญคือ ตอนนำถ้วยอนามัยแบบดิสก์ออกควรค่อย ๆ ดึงอย่างระมัดระวัง และพยายามไม่ให้ไปเกี่ยวสายของ IUD

แม้จะไม่มีวิธีไหนที่การันตีได้ 100% ว่า IUD จะไม่ขยับเลย แต่หลายคนก็สามารถใช้ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ร่วมกับ IUD ได้อย่างสบายใจ โดยเฉพาะเมื่อใช้อย่างถูกวิธี หรือปรึกษาแพทย์เรื่องการตัดสาย IUD ให้สั้นลงเพิ่มเติม 

สามารถถ่ายอุจจาระและปัสสาวะในขณะใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ได้ไหม?

ได้ค่ะ คุณสามารถเข้าห้องน้ำได้ตามปกติ ทั้งฉี่และอุจจาระขณะใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์อยู่ สำหรับหลายคน ดิสก์จะยังอยู่ในตำแหน่งเดิมและใช้งานได้สบาย แต่บางคนอาจรู้สึกว่าดิสก์ขยับเล็กน้อยหรือไม่ค่อยสบายตอนเข้าห้องน้ำ ซึ่งก็ไม่ผิดปกตินะ  ถ้าคุณรู้สึกไม่มั่นใจ สามารถนำดิสก์ออกก่อน แล้วค่อยใส่กลับหลังเสร็จได้เลย

เทคนิคเล็ก ๆ คือ ลองพกทิชชู่เปียกหรือเจลแอลกอฮอล์ติดไว้ เวลาต้องใส่กลับในห้องน้ำสาธารณะ จะช่วยให้สะดวกและสบายใจขึ้นมาก

สามารถใส่ถ้วยอนามัยแบบดิสก์ได้นานแค่ไหน? แล้วใส่นอนได้ไหม? 

ถ้วยอนามัยแบบดิสก์สามารถใส่ต่อเนื่องได้สูงสุดประมาณ 12 ชั่วโมง ดังนั้นใส่นอนข้ามคืนได้สบายเลยสำหรับหลายคน

แต่ถ้าคุณเป็นคนที่ประจำเดือนมาค่อนข้างมาก โดยเฉพาะช่วงวันแรก ๆ อาจต้องนำออกมาเทให้บ่อยขึ้นและถ้าเผลอใส่นานเกิน 12 ชั่วโมงนิดหน่อย ก็ไม่ต้องกังวลเกินไป แต่ก็ไม่แนะนำให้ตั้งใจใส่นานกว่านั้น เพราะตอนนี้ยังไม่มีข้อมูลรองรับเรื่องความปลอดภัยสำหรับการใส่ต่อเนื่องเป็นเวลานานมาก ๆ 

การค่อย ๆ เรียนรู้ร่างกายตัวเอง ให้เวลาในการปรับตัว และลองด้วยความใจเย็น บางครั้งแค่เปลี่ยนท่าทาง ผ่อนคลายมากขึ้น หรือทดลองในวันที่ไม่รีบ ก็ช่วยให้ประสบการณ์ดีขึ้นมาก 

ด้วยรัก

Vira